Alimenty na dziecko

Alimenty na dziecko stanowią jedno z najczęstszych zagadnień prawa rodzinnego, zwłaszcza w sprawach takich jak rozwód, separacja czy rozstanie rodziców pozostających w nieformalnym związku.

Podstawowym celem alimentów jest zapewnienie dziecku środków utrzymania oraz wychowania na poziomie odpowiadającym jego usprawiedliwionym potrzebom, mając przy tym na uwadze możliwości finansowe i majątkowe rodziców. Alimenty mają zapewnić dziecku warunki do zaspokojenia jego podstawowych potrzeb.

Wysokość alimentów zależy od wielu czynników, a konieczność ich opłacania przez zobowiązanego trwa do momentu, w którym dziecko nie jest w stanie samodzielnie się utrzymywać.

Zobowiązanie alimentacyjne względem dziecka ma charakter bezwzględny i służy one ochronie dobra dziecka.

W praktyce naszej kancelarii adwokackiej sprawy o alimenty bardzo często łączą się z postępowaniami o rozwód, wówczas profesjonalna pomoc, jaką oferujemy pozwala właściwie zabezpieczyć interesy zarówno dziecka, jak i rodzica.

Czym są alimenty na dziecko?

Alimenty to stałe świadczenie, najczęściej pieniężne, którego celem jest zaspokojenie potrzeb związanych z utrzymaniem oraz wychowaniem dziecka. Przy czym sam zakres alimentów jest szeroki. Obejmuje on m.in. wydatki na wyżywienie, mieszkanie, odzież, obuwie, edukację, leczenie, zajęcia dodatkowe, hobby oraz wypoczynek dziecka.

Jednocześnie, wysokość alimentów uzależniona jest od indywidualnej sytuacji życiowej dziecka, w tym jego wieku, stanu zdrowia, potrzeb edukacyjnych oraz poziomu życia jego rodziców.  

Kto może wnieść pozew o alimenty?

Pozew o alimenty może wnieść zarówno rodzic sprawujący opiekę nad małoletnim dzieckiem, jak również samo dziecko po uzyskaniu pełnoletniości.  

Co istotne, sąd może już w wyroku rozwodowym (jeśli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci) zasądzi alimenty od rodzica, z którym dziecko już nie będzie mieszkać.

Analogicznie, w przypadku gdy rodzice dziecka nie są małżeństwem, a jeden z rodziców uchyla się od ponoszenia kosztów utrzymania dziecka, sąd w wyroku zobowiąże jednego z rodziców do regulowania alimentów na dziecko.

Co do zasady, pozew o alimenty powinien być wniesiony do sądu rejonowego, do wydziału rodzinnego i nieletnich właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka.

Sprawy o alimenty są zwolnione z opłat sądowych. W pozwie można również złożyć wniosek o zabezpieczenie alimentów na czas trwania postępowania, co pozwala uzyskać świadczenia jeszcze przed wydaniem prawomocnego wyroku.

Kto jest zobowiązany do płacenia alimentów?

Obowiązek alimentacyjny wobec dziecka obciąża w pierwszej kolejności jego rodziców. Najczęściej alimenty płaci ten z rodziców, który nie sprawuje na co dzień bezpośredniej opieki nad dzieckiem. Należy jednak podkreślić, że obowiązek ten istnieje niezależnie od:

·     posiadania lub ograniczenia władzy rodzicielskiej,

·     częstotliwości kontaktów z dzieckiem,

·     relacji osobistych pomiędzy rodzicem a dzieckiem.

Przy czym, brak kontaktu z dzieckiem lub konflikt między rodzicami nie zwalnia z zobowiązanego rodzica z obowiązku płacenia alimentów.

Jak sąd ustala wysokość alimentów?

Ustalając wysokość alimentów, sąd bierze pod uwagę dwa podstawowe kryteria:

·     usprawiedliwione potrzeby dziecka,

·     możliwości zarobkowe i majątkowe rodzica zobowiązanego do alimentacji.

W praktyce oznacza to, że rodzic wnoszący do sądu pozew o alimenty na dziecko w pierwszej kolejności powinien szczegółowo oszacować miesięczne koszty utrzymania dziecka, które obejmują m.in. koszty mieszkania, wyżywienia, koszty zakupu odzieży, obuwia, koszty edukacji, koszty leczenia czy zakupu leków, a także wydatki na rozrywkę dziecka.

W następnej kolejności, na etapie postępowania sądowego, analizowana jest przez sąd sytuacja finansowa każdego z rodziców. Co istotne, sąd nie ogranicza się wyłącznie do ustalania faktycznie osiąganych przez rodzica dochodów, ale bada również jego potencjalne możliwości zarobkowe.

Do kiedy należy płacić alimenty na dziecko?

Obowiązek alimentacyjny trwa co do zasady do momentu, gdy dziecko jest w stanie utrzymać się samodzielnie. Obowiązek alimentacyjny względem dziecka nie wygasa przy tym z chwilą osiągnięcia przez dziecko pełnoletności ani ukończenia studiów. Sąd każdorazowo ocenia, czy zachodzą przesłanki do uchylenia obowiązku alimentacyjnego zobowiązanego rodzica.

Zgodnie z art. 133 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych wobec dziecka pełnoletniego, jeżeli alimenty wiążą się z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub dziecko nie podejmuje starań w celu uzyskania samodzielności.

Zmiana wysokości alimentów

Ważne jest, że wysokość alimentów nie jest ustalana przez sąd na zawsze. Może ona ulec zmianie w przypadku istotnej zmiany okoliczności tj.  takich jak wzrost potrzeb dziecka, zmiana sytuacji zdrowotnej lub finansowej rodzica czy zmiana zakresu sprawowanej opieki. W takich przypadkach możliwe jest wniesienie pozwu o podwyższenie lub obniżenie alimentów.

Konsekwencje niepłacenia alimentów

Niepłacenie alimentów może prowadzić do wszczęcia egzekucji komorniczej, odpowiedzialności karnej za przestępstwo niealimentacji, a także do wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, które następnie podlegają zwrotowi przez dłużnika.

Alimenty z funduszu alimentacyjnego

Gdy egzekucja komornicza okaże się bezskuteczna, a rodzic zobowiązany – nie regulujący alimentów nie ma dochodów ani żadnego majątku, który można zlicytować, należy wystąpić o świadczenie z Funduszu Alimentacyjnego.

Alimenty z funduszu wynoszą maksymalnie 500 zł miesięcznie. Świadczenie z Funduszu alimentacyjnego przysługuje dzieciom do ukończenia 18 roku życia, chyba że po ukończeniu 18 lat nadal się one edukują. Wtedy okres pobierania świadczenia z funduszu alimentacyjnego wydłuża się do 25 roku życia dziecka.

Co istotne, w świetle art. 135 §3 k.r.o. świadczenie 800+ nie wpływa na zakres i wysokość świadczeń alimentacyjnych.

Pomoc adwokata

Sprawy o alimenty oraz rozwód należą do najbardziej emocjonalnych i wymagających postępowań w prawie rodzinnym. Skorzystanie z pomocy profesjonalisty pozwala uniknąć błędów procesowych i skutecznie zabezpieczyć interesy dziecka.

Doświadczony adwokat zapewnia kompleksową pomoc prawną w sprawach o alimenty, rozwód oraz inne sprawy rodzinne. Indywidualne podejście do klienta oraz rzetelna analiza sytuacji pozwalają osiągnąć możliwie najlepsze rozwiązanie.